Co zobaczyć, gdzie spać, gdzie zjeść

Powiat brzeziński

Położenie

Powiat brzeziński leży w centralnej części województwa łódzkiego. Graniczy z 5-cioma innymi powiatami ziemskimi województwa: łowickim, łódzkim wschodnim, skierniewickim, tomaszowskim i zgierskim oraz Łodzią - miastem na prawach powiatu grodzkiego.

Powierzchnia i ludność

Powierzchnia powiatu wynosi 359 km2. Obszar powiatu zamieszkuje 30.7 tys. osób (2008), z czego w stolicy powiatu - Brzezinach - 12.3 tys. mieszkańców (2008).

Podział administracyjny

Na powiat brzeziński składają się: miasto - gmina miejska Brzeziny oraz 4 gminy wiejskie z siedzibami w Brzezinach, Dmosinie, Jeżowie i Rogowie.

Stolica powiatu

Stolicą powiatu są Brzeziny - miasto, siedziba gmin: miejskiej i wiejskiej, nad rzeką Mrożycą (dorzecze Bzury), na Wzniesieniach Łódzkich. 12.3 tys. mieszkańców (2008).

Prawa miejskie Brzeziny uzyskały przed 1329 rokiem, prawdopodobnie w końcu XIII w. Potwierdził je w 1364 r. król Kazimierz Wielki. W XIII i XIV w. Brzeziny były siedzibą kasztelanii a potem miastem powiatowym. W XVI stuleciu stały się znanym ośrodkiem ruchu ariańskiego. Od tego czasu aż po wiek XIX rozwijało się tu piwowarstwo i produkcja sukna.

Do XIX w. to właśnie Brzeziny stanowiły największy ośrodek sukienniczy w rejonie późniejszej aglemarcji łódzkiej. Mimo to XIX-wieczne próby przekształcenia Brzezin w znaczny ośrodek przemysłowy nie powiodły się. Na dużą skalę rozwinęło się jedynie chałupnictwo krawieckie - powstawały tu m.in. pasiaki dla Księżaków Łowickich.

Ochrona przyrody

Na terenie powiatu brzezińskiego, w gminie Brzeziny leży wschodnia część Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich z kompleksami leśnymi w okolicy Janinowa, Poćwiardówki i Tadzina.

Park Krajobrazowy Wzniesień Łódzkich chroni unikatowy w Polsce środkowej krajobraz wyżynny uformowany na obszarze między Łodzią, Brzezinami i Strykowem. Do najcenniejszych walorów parku należy wyjątkowo bogata rzeźba terenu, podlegająca nadal żywym procesom geomorfologicznym, a także fragmenty naturalnej szaty roślinnej, związanej zwłaszcza z licznymi źródliskami i strumieniami oraz interesująca fauna.

Na terenie powiatu brzezińskiego utworzono jak dotąd 6 rezerwatów przyrody. Są to 4 rezerwaty leśne: "Doliska", "Parowy Janinowskie", "Popień" i "Zimna Woda", rezerwat florystyczny "Górki" oraz część jedynego w województwie rezerwatu wodnego "Rawka", obejmującego w całości dolinę rzeki Rawki.

Na terenie powiatu brzezińskiego ustanowiono jak dotąd 78 pomników przyrody (dane z 2002). Wszystkie obiekty są pomnikami przyrody ożywionej.

W Rogowie (gmina Rogów, powiat brzeziński) znajduje się założone w 1923 r. arboretum - placówka badawczo - dydaktyczna prowadząca badania w zakresie dendrologii i botaniki leśnej. Zgromadzono tu ponad 2000 gatunków i odmian roślin, głównie drzew ze strefy umiarkowanej wszystkich części świata, w tym dużą kolekcję klonów, drzew iglastych i różaneczników.

Mieści się tu również alpinarium założone w 1958 r. z bogatą kolekcją roślinności naskalnej eksponowanej w otoczeniu sztucznych oczek wodnych, kanałów i kaskad.

Główne atrakcje turystyczne

Do najcenniejszych zabytków budownictwa sakralnego na terenie powiatu brzezińskiego należy kościół p.w. Podwyższenia Krzyża w Brzezinach - gotycka, jednonawowa świątynia parafialna.

Jej najciekawszą i najpiękniejszą częścią jest renesansowa kaplica ufundowana w 1534 r. przez Stanisława Lasockiego. Kopuła z latarnią wzorowana jest na bazylice św. Piotra w Rzymie. W podziemiach kaplicy Lasockich znajduje się mauzoleum tego rodu. W kryptach mieszczą się nagrobki z płaskorzeźbionymi portretami członków rodziny Lasockich zmarłych w z XVI i XVII stuleciu.

Bardzo ciekawym obiektem architektury sakralnej jest również zespół klasztoru Reformatów w Brzezinach - pierwotnie drewniany ufundowany w 1627 r., obecny murowany ufundowany przez Adama i Teofila Lasockich a składający się z kościoła p.w. św. Franciszka z Asyżu wzniesionego w 1754 r. i klasztoru, wzniesionego w początkach XVIII stulecia. Kościół i klasztor wielokrotnie niszczone i odbudowywane, odrestaurowano w latach 1947 - 52.

Warto również zobaczyć neogotycki kościół parafialny p.w. św. Andrzeja Apostoła w Jeżowie wzniesiony w latach 1907 - 1914 z nawą z XV / XVI stulecia, w której zachowało się późnogotyckie sklepienie gwiaździste. Ponadto warto zwrócić uwagę na tutejszy drewniany kościół cmentarny pw. św. Leonarda wzniesiony prawdopodobnie w 2. poł. XVII w.

Spośród światyń drewnianych na szczególną uwagę zasługuje również kościół p.w. św. Anny w Brzezinach. W świątyni wzniesionej w 1719 r.warto zobaczyć cenny obraz w ołtarzu głównym, przedstawiający Świętą Trójcę, pochodzący z 1. połowy XVII wieku a także obrazy św. Walentego i św. Barbary, gotycką kropielnicą oraz rzeźby nieznanej świętej z 1. połowy XVII wieku i Anioła z chustą św. Weroniki.

Muzeum Regionalne w Brzezinach istnieje już ponad 30 lat, powstało bowiem w 1972 r. Prezentuje wystawy stałe dotyczące: pochówków całopalnych we wczesnym okresie przedchrześcijańskim, historii miasta, w tym sławnych ludzi związanych z Brzezinami. Mozna tu również zobaczyć warsztat krawiecki z przełomu XIX i XX w. oraz dawne maszyny i urządzenia krawieckie.

Z kolei Muzeum Lasu i Drewna w Rogowie istniejące przy Leśnym Zakładzie Doświadczalnym SGGW, utworzono w 1950 r. Ta oryginalna placówka muzealna posiada bogatą kolekcję zoologiczną, dotyczącą ptaków i ssaków a także zbiory botaniczne, fitopatologiczne i tzw. ksylotekę - zbiory próbek drewna.

Jedną z największych atrakcji turystycznych powiatu brzezińskiego jest Rogowska Kolej Wąskotorowa. Trasa kolejki prowadzi z Rogowa przez Jeżów, Rawę Mazowiecką do Białej Rawskiej. Tory kolejki powstałej w 1915 roku i przebudowanej w latach 50. prowadzą przez malownicze tereny u podnóża Wzniesień Łódzkich a dalej pagórkowate tereny Mazowsza.

Wstęp na teren stacji w Rogowie, gdzie zgromadzony jest zabytkowy tabor, jest bezpłatny. Ponadto na stacji znajduje się drezyna ręczna, którą można pojeździć po terenie stacji.

Od maja do września w każdą niedzielę kursuje ogólnodostępny pociąg turystyczny, odjazd ze stacji w Rogowie o 13. Oprócz przejazdu kolejką w programie jest zwiedzanie kościoła w Głuchowie i przerwa na ognisko. Zorganizowane grupy mogą zamówić przejazd kolejką w dowolnym terminie, także zimą (wagony posiadają ogrzewanie).

INFORMACJA TURYSTYCZNA
Informacja turystyczna
Punkt Informacji Turystycznej w Dmosinie
Dmosin 9a
95-061 Dmosin
tel. 46 874 62 30
fax. 46 874 62 30
bibl.dmosin@wp.pl
Informacja turystyczna
Punkt Informacji Turystycznej w Jeżowie
ul. Kwiatowa 1
95-047 Jeżów
tel. 468 755 203
gok.tracz@interia.pl
Informacja turystyczna
Punkt Informacji Turystycznej w Rogowie
ul. Wojska Polskiego
95-063 Rogów
tel. 468 748 078
alicja.mozga@gmail.com
ROTWLOstatnia aktualizacja: 2009-06-11 16:10:20
Zmodyfikowane przez: Piotr Sölle

Znajdź hotel

Kalendarz wydarzeń

  • pn
  • wt
  • śr
  • cz
  • pt
  • sb
  • nd
 

Nasza fotogaleria

Nasza fotogaleria
fot.  archiwum Parku Jurajsko-Botanicznego w Kołacinku -1334043442
Park Jurajsko-Botaniczny Dinopark w Kołacinku (Kraina Świętego Mikołaja)
fot. archiwum Parku Jurajsko-Botanicznego w Kołacinku

fot. Piotr Bączyński -1238955901
Brzeziny
Kościół p.w. św. Ducha
fot. Piotr Bączyński

fot.  archiwum Parku Jurajsko-Botanicznego w Kołacinku -1353399449
Kołacinek - Kraina Św. Mikołaja i Królowej Śniegu
fot. archiwum Parku Jurajsko-Botanicznego w Kołacinku

fot.  archiwum Parku Jurajsko-Botanicznego w Kołacinku -1353399422
Kołacinek - Kraina Św. Mikołaja i Królowej Śniegu
fot. archiwum Parku Jurajsko-Botanicznego w Kołacinku

fot.  archiwum Parku Jurajsko-Botanicznego w Kołacinku -1334043484
Park Jurajsko-Botaniczny Dinopark w Kołacinku (Kraina Świętego Mikołaja)
fot. archiwum Parku Jurajsko-Botanicznego w Kołacinku

fot. archiwum FPKW  -1334044991
Kolej Wąskotorowa „Rogów – Rawa – Biała”
fot. archiwum FPKW

fot. Piotr Sölle -1275569581
Kołacinek
Park Rozrywki Kołacinek
Dino Park
fot. Piotr Sölle

fot. Marek Lawin -1335374209
Najlepsze w Polsce Arboretum i Alpinarium znajdujące się w Rogowie
fot. Marek Lawin

fot. Piotr Sölle -1238956321
Wola Cyrusowa
Kościół mariawicki
fot. Piotr Sölle

fot. archiwum FPKW  -1334044933
Kolej Wąskotorowa „Rogów – Rawa – Biała”
fot. archiwum FPKW