Co zobaczyć, gdzie spać, gdzie zjeść

Cmentarz rzymskokatolicki w Sieradzu

Cmentarz rzymskokatolicki w Sieradzu znajduje się w zachodniej części miasta, przy ulicy Bazylika.

Cmentarz ten został założony w 1810 r. W obrębie tej nekropolii znajdują się mogiły zasłużonych mieszkańców Sieradza oraz ofiar dwóch wojen światowych, w tym mogiła żołnierzy POW - Polskiej Organizacji Wojskowej z listopada 1918 r., kwatery żołnierzy poległych we wrześniu 1939 r., symboliczna mogiła Sieradzan zamordowanych w Katyniu, Miednoje i Charkowie oraz groby cywilów - ofiar II wojny światowej.

W zachodniej części cmentarza znajduje się kwatera żołnierzy Armii Czerwonej poległych w styczniu 1945 r.

Na sieradzkim cmentarzu zachowała się spora liczba pochówków szlacheckich. Pierwsze szlacheckie pamiątki spotkać można w murze cmentarnym od strony ul. Cypriana Bazylika. Umieszczono tu m.in. marmurową tablicę z rytym konturowo herbem Śreniawa. Epitafium poświęcono zmarłemu w Sieradzu Witoldowi Oraczewskiemu (l. 34, † 26.VII.1909).

Obok znalazła się tablica Walentego Gryf - Papiewskiego (l. 60, † 13.IV.1894) - obywatela ziemskiego. Na tej samej ścianie upamiętniono zmarłego w Kaliszu właściciela dóbr Dąbrówka Sieradzka, Leopolda Strzeszewskiego († 29 XI 1893). Ostatnim szlacheckim epitafium w tym fragmencie cmentarnego muru jest płyta pamięci Ignacego Zadora - Ciesielskiego (l. 78, † 25 II 1902).

W drugiej alei, licząc od ul. Bazylika znajduje się niewielki pomniczek z piaskowca z neogotyckim epitafium. Całość wykonała firma P. Bogusławskiego ze Zduńskiej Woli. Pochowano tu obywatela ziemskiego Ignacego Raźniewskiego (l. 90, † 12.II.1908).

Obok usytuowany jest bezstylowy grobowiec Raźniewskich. Pochowano tu: ziemianina, powstańca styczniowego, Franciszka Ksawerego Raźniewskiego (26.II.1844 - 2.V.1918), Julię Karoline z Stokowskich Raźniewską (28.I.1852 - 29.V.1935) z Raźniewskich Jadwigę Lipińską (14.V.1885 - 17.XII.1962) z Lipińskich Marię Wojnarowską (24.XI.1922 - 26.XI.1951) przemysłowca Kazimierza Lipińskiego (1.III.1884 - 27.XI.1939) Felicję Raźniewską (l. 64, † 8.IX.1943) inżyniera górnika Józefa Leona Raźniewskiego (16.II.1883 - 2.XII.1942 w Dachau) płk. WP, dr. med. Zygmunta Ignacego Raźniewskiego (8.X.1880 - 30.III.1944) żołnierza AK, odznaczoną Virtuti Militari Zofię Bożenę Raźniewską (20.III.1925 - 15.IX.1944).

Kilkanaście metrów dalej, w stronę ul. Wojska Polskiego, po przeciwnej stronie alei znajduje się secesyjny pomnik z piaskowca. Rustykalną podstawę wieńczy postać kobiety opartej o krzyż. Pochowano tu obywatela ziemskiego Juliana Wituskiego (l. 40, † 14.IV.1872), a także Zofię z Borowskich Kołdowską (l. 68, † 14.IV.1873), dziesięciomiesięczną Annę Wituską († 19.V.1879) i dziesięciomiesięcznego Jana Franckiego († 10.XII.1878).

Po prawej stronie alei głównej, obok placu przed kościołem cmentarnym zlokalizowano kilka pochówków szlacheckich. Obok bramy wymurowano grobowiec dla rodziny Pomian - Dziembowskich. Niestety bez żadnych epitafiów.

Za nim natomiast, w innym grobowcu, pochowano byłego sędziego Włodzimierza Stokowskiego herbu Jelita (l. 64, † 4.XII.1897), Cecylię z Orzechowskich Olendzką († 15.VIII.1883), Stanisławę z Olendzkich Stokowską († 14.VII.1889), Marię Stokowską (11.III.1875 - 14.X.1890) oraz adiunkta powiatu sieradzkiego, Mikołaja Olędzkiego (l. 53, † 21.XII.1846).

Nieco dalej znajduje się metalowy krzyż na piaskowcowej podstawie z żeliwnym epitafium poświęconym Edwardowi Nałęcz - Raczyńskiemu (l. 48, † 14.IV.1872) i Elodii Raczyńskiej.

Kilkadziesiąt metrów za kościołem cmentarnym, po lewej stronie alei głównej, ułożona jest potężna płyta z piaskowca z wypukłorzeźbionym herbem Tępa Podkowa z hełmem i klejnotem. Pochowano tu byłego porucznika napoleońskiego i byłego dziedzica dóbr Balin, Andrzeja Ksawerego Gierałtowskiego (l. 90, † 17.XII.1881).

Kilka metrów wcześniej, pod podobną płytą z identycznym herbem pochowano Wiktora Bolesława Gierałtowskiego (6.III.1831 - 1.IV.1872). Idąc w stronę końca cmentarza (w kierunku linii kolejowej) napotkać można pomnik słynnego paryskiego fryzjera Antoine'a Antoniego Cierplikowskiego.

Na wprost niego, pod prostym obeliskiem spoczęli: Stefan Pomian - Cieński (1872-1927) Joanna z Oberskich Cieńska (l. 50, † 2.VI.1930), Wiesław Borkowski (1914 - 1942 w Oświęcimiu), Józefa Borkowska (1892 - 1968), Walenty Borkowski (1888 - 1973) i Urszula Borkowska (1928 - 1986).

Wchodząc na cmentarz bramą główną widzimy po lewej stronie pomnik-grobowiec z trzema płytami. Pierwsza, żeliwna poświęcona jest Marii z Nowakowiczów Kryszce (4.IX.1843 - 8.III.1866), z lewej strony budowli umieszczono marmurową tablicę z napisem: Tu spoczywają śmiertelne szczątki rodziny Prus - Chudzińskich fundatorów kaplicy Pana Jezusa przy kolegiacie w 1653, przeniesione z podziemi kaplicy w 1958 r.

Z tyłu pomnika zamontowano ostatnie epitafium poświęcone zamordowanemu w Dachau księdzu Władysławowi Wilczyńskiemu, Antoniemu Pawłowskiemu, Bolesławowi, Eleonorze i Kazimierzu Wilczyńskim.

Za pomnikiem Kryszki, Chudzińskich i Wilczyńskich pochowano w bezstylowym grobowcu Ignacego Zadora - Ciesielskiego (l. 72, † 26.II.1892), Karolinę Ciesielską († 6.X.1893), Katarzynę z Świdzińskich Pelizucką († 18.III.1865) i Adama Badowskiego († 26.IV.1865).

Ostatnie dwa interesujące grobowce znajdują się na placu za kościołem cmentarnym. W pierwszym z nich spoczął Władysław Leliwa - Czapski (27.VI.1881 - 29.V.1979) i Marian Czapski (l. 81, † 29.III.1993).

Drugi grobowiec, z wielostopniowym frontonem, architektonicznie stylizowany na barokową kapliczkę przydrożną zwieńczoną krzyżem z piaskowca liczy sobie około 5 metrów wysokości. Od frontu zamontowano marmurową tablicę pamięci Marii z Jarosińskich Strzeszewskiej (l. 64, † 25.IV.1890), o płytę oparto metalową tabliczkę trumienną Andrzeja Strzeszewskiego (l. 75, † 27.X.1976).

Z prawej strony grobowca wmurowano epitafium Tadeusza Strzeszewskiego (1901 - † 27.XI.1976) - ostatniego właściciela Dąbrówki Sieradzkiej, a z lewej strony umieszczono epitafium zmarłego w Kaliszu właściciela tejże Dąbrówki Sieradzkiej, Leopolda Strzeszewskiego († 29.XI.1893).

Opodal kościoła cmentarnego znajduje się współczesny pomnik M.M.J. Mazurowskich. Umieszczono na nim granitową płytę pro memoria Stanisława Lubicz-Uścińskiego, porucznika Wojska Polskiego, rozstrzelanego 6.VII.1940 r., spoczywającego na cmentarzu w Warzycach koło Jasła.

Z drugiej strony kościoła, w kierunku zachodnim, w grobowcu zwieńczonym wielostopniowym pomnikiem pośród wielu innych osób spoczął pułkownik Ryszard Prus II-Olszowski (l. 83 - +1933).

Opodal kościoła pod płotem od strony ulicy znajduje się bezstylowy grobowiec Zenobiusza Szeliga-Turczynowicza (1903-1953). Spoczęli tu również Kazimiera z d. Andrych Turczynowicz (1905-1984), Genowefa Turczynowicz (l. 82 -+2002) i Wiktor Turczynowicz (1929-1989).
INFORMACJA TURYSTYCZNA
Informacja turystyczna
Punkt Informacji Turystycznej w Sieradzu
Powiatowa Biblioteka Publiczna w Sieradzu

ul. Żwirki i Wigury 4
98-200 Sieradz
tel. 43 827 16 41
fax. 43 827 16 41
info@pbp.sieradz.pl
ROTWLAutor: Marek Lawin

Ostatnia aktualizacja: 2012-07-13 13:41:32
Zmodyfikowane przez: Marek Lawin

Warto zobaczyć

Jak spędzić czas?

Muzea i skanseny

Gdzie spać? [1] - Baza noclegowa kategoryzowana

Gdzie spać? [5]- Baza noclegowa niekategoryzowana

Gdzie zjeść? [24]

Znajdź hotel

 

Nasza fotogaleria

fot. Marek Lawin -1334046050
Cmentarz żydowski w Łodzi
fot. Marek Lawin

fot. Marek Lawin -1334046070
Cmentarz żydowski w Łodzi
fot. Marek Lawin

fot. Marek Lawin -1334046095
Cmentarz żydowski w Łodzi
fot. Marek Lawin

fot. Marek Lawin -1424179710
Cmentarz żydowski przy ul. Brackiej w Łodzi
fot. Marek Lawin

fot. Marek Lawin -1424179751
macewy na cmentarzu żydowskim przy ul. Brackiej w Łodzi
fot. Marek Lawin

fot. archiwum ROTWŁ  -1424179786
Mauzoleum Poznańskiego na cmentarzu żydowskim przy Brackiej w Łodzi
fot. archiwum ROTWŁ

fot.  archiwum Urzędu Miasta w Piotrkowie Trybunlskim -1478780703
Cmentarz wojenny z II wojny światowej Żołnierzy Radzieckich w Piotrkowie Trybunalskim
fot. archiwum Urzędu Miasta w Piotrkowie Trybunlskim