Co zobaczyć, gdzie spać, gdzie zjeść

Przedbórz

Miasteczko i siedziba gminy w powiecie radomszczańskim, na lewym brzegu Pilicy, na skraju Pasma Przedborsko-Małogoskiego i Wzgórz Radomszczańskich.

Osada wzmiankowana po raz pierwszy w 1145 r., założona przy przeprawie przez Pilicę, na szlaku z Wielkopolski do Krakowa. Za czasów Kazimierza Wielkiego wzniesiono tu zamek i mury obronne. W XIV wieku parafia przedborska liczyła 288 mieszkańców. Prawa miejskie magdeburskie nadał Przedborzowi w 1405 r. król Władysław Jagiełło.

W XVI - XVIII w. Przedbórz był siedzibą starostwa niegrodowego w ówczesnym województwie sandomierskim. W 1570 roku mieszczanie zostali zwolnieni od ceł i opłat targowych w całym kraju oraz otrzymali prawo swobodnego przejazdu do Wrocławia. Za Władysława IV w Przedborzu istniały cechy: włókniarzy, kuśnierzy, krawców i ślusarzy oraz trzy młyny.

Wojny szwedzkie spowodowały upadek miasta, z którego dźwignęło się ono dopiero w dobie Królestwa Polskiego. Przy poparciu Banku Polskiego, założona została tu manufaktura włókiennicza wyposażona w najnowocześniejsze maszyny.

W 1867 roku czynne były nadto dwie fabryki łyżek, cztery garbarnie, fabryka pończoch, wapiennik oraz browar. Tuż przed I wojną światową zlikwidowano fabrykę sukna. W okresie międzywojennym Przedbórz był ruchliwym ośrodkiem handlowo - usługowym.

Podczas II wojny światowej miasto zostało zniszczone w 70%, w tym znaczna część starego miasta, w tym m.in. tutejsza synagoga. Po wymordowaniu społeczności żydowskiej liczba mieszkańców spadła o połowę.

Będąc w Przedborzu warto zobaczyć:

  • pozostałości zamku - średnowiecznej budowli obronnej wzniesionej w XIV stulecu w czasach króla Kazimierza Wielkiego, w północno-zachodniej części miasta, w pobliżu Pilicy. Zamek rozbudowany w czasach Władysława Jagiełły został rozgrabiony i spalony przez Szwedów w 1655 r.;
  • kościół parafialny p.w. św. Aleksego - wzniesiony ok. 1341 r. w miejscu pierwotnej świątyni wzmiankowanej w 1278 r. Częste przebudowy kościoła spowodowały, iż do dnia dzisiejszego, z pierwotnie gotyckiej świątyni zachowały się: wieża o charakterze obronnym. dziś w nieco zmienionej formie oraz zręby murów. We wnętrzu przeważa styl barokowy;
  • ratusz miejski - klasycystyczną budowlę wzniesioną w latach 1820-30. Na zachodniej ścianie przedborskiego ratusza znajduje się tablica upamiętniająca fakt, iż to właśnie w Przedborzu król Władysław Jagiełło nadał w 1423 r. prawa miejskie ówczesnej osadzie "Łodzia" czyli dzisiejszej Łodzi;
  • cmentarz żydowski - przy ulicy Ogrodowej. Zajmuje powierzchnię ok. 1.5 hektara. W obrębie przedborskiego kirkutu, otoczonego resztkami murowanego ogrodzenia, zachowało się kilkadziesiąt płyt nagrobnych;
  • zabytkowe domy mieszkalne z XVIII-XIX stulecia.

    Warto również zwiedzić Muzeum Ludowe Ziemi Przedborskiej. To niewielkie muzeum powstało w latach 80. XX wieku. Ma charakter mini skansenu i jest jednym z piękniejszych małych placówek muzealnych w Polsce.

    Ciekawostką turystyczno-folklorystyczną są cotygodniowe targi - jarmarki, na które przybywa nie tylko okoliczne ludność, ale i turyści zatrzymujący się w tych okolicach.

    ROTWLOstatnia aktualizacja: 2009-05-15 10:06:26
    Zmodyfikowane przez: Piotr Sölle
  • Znajdź hotel

    Kalendarz wydarzeń

    • pn
    • wt
    • śr
    • cz
    • pt
    • sb
    • nd
     

    Nasza fotogaleria

    fot.  Urząd Miejski w Przedborzu (Archiwum) -1401698133
    Plac zabaw przy kąpielisko nad zalewem w Przedborzu
    fot. Urząd Miejski w Przedborzu (Archiwum)

    fot. Piotr Sölle -1253743080
    Przedbórz
    Muzeum Ludowe Ziemi Przedborskiej
    fot. Piotr Sölle

    fot. Paweł Grabalski -1253742737
    Rynek w Przedborzu - miejsce nadania praw miejskich dla Łodzi przez Władysława Jagiełłę w 1423 roku.
    fot. Paweł Grabalski

    fot.  Urząd Miejski w Przedborzu (Archiwum) -1401698051
    Kąpielisko nad zalewem w Przedborzu
    fot. Urząd Miejski w Przedborzu (Archiwum)

    fot.  Urząd Miejski w Przedborzu (Archiwum) -1401698110
    Pole golfowe przy kąpielisko nad zalewem w Przedborzu
    fot. Urząd Miejski w Przedborzu (Archiwum)

    fot. Piotr Sölle -1253743158
    Przedbórz
    Muzeum Ludowe Ziemi Przedborskiej
    fot. Piotr Sölle