Co zobaczyć, gdzie spać, gdzie zjeść

Ruiny zamku w Majkowicach

Ruiny w Majkowicach (gmina Ręczno, powiat piotrkowski) to pozostałości murowanej rezydencji mieszkalnej wznoszące się na południowym skraju zabudowań miejscowości, tuż przy głównej drodze prowadzonej przez wieś. W swoim zasadniczym zrębie, budowla ta została wzniesiona w XVI w. przez Majkowskich. Powstawała ona stopniowo, w kilku kolejnych etapach.

W fazach najwcześniejszych, datowanych na 2. połowę XVI w., budowla nawiązywała formą do modelu wieży mieszkalnej w zredukowanym wydaniu. Jej korpus główny miał wówczas postać budynku mieszkalnego na planie nieregularnego czworoboku, z podpiwniczeniem i co najmniej trzema kondygnacjami nadziemnymi.

Od północy do korpusu głównego przylegał ryzalit wzniesiony na planie zbliżonym do kwadratu, bez podpiwniczenia; mieściła się tu m. in. klatka schodowa. Do północno - wschodniego narożnika korpusu głównego dobudowana została baszta, pozbawiona podpiwniczenia i połączona z korpusem głównym za pośrednictwem zewnętrznego ganku komunikacyjnego na wysokości górnej kondygnacji - - niższe kondygnacje baszty były dostępne jedynie przez otwory przez otwory w stropach.

Ze względu na sposób połączenia z korpusem głównym (brak bezpośredniej komunikacji wewnętrznej) baszta była faktycznie pozbawiona atrybutów obronności, mimo wyposażenia jej w strzelnice dla broni palnej typu kluczowego. W dalszej kolejności dostawiono do ryzalitu północnego jednokondygnacyjną przybudówkę o nieznanym bliżej przeznaczeniu.

Znacznie poważniejszy charakter miała kolejna rozbudowa, w ramach której przedłużono budowlę w kierunku wschodnim, gdzie powstał masywny ryzalit bramny na rzucie zbliżonym do kwadratu, wysunięty silnie na zewnątrz i posiadający trzy kondygnacje nadziemne. Pomiędzy ryzalitem bramnym a pierwotnym korpusem głównym powstał rodzaj wewnętrznego dziedzińczyka lub rozległej sieni.

Budowla została posadowiona na łagodnym, naturalnym wzniesieniu, sąsiadującym od wschodu z łąkami w dolinie Pilicy. W charakterze budulca użyty został łamany kamień wapienny miejscowego pochodzenia. Naroża budowli wzmocniono dużymi ciosami kamiennymi.

W 1694 r. podjęto prace budowlane celem wyremontowania i modernizacji obiektu oraz wzmocnienia jego konstrukcji i ozdobienia elewacji. Zleceniodawcą robót był przypuszczalnie Józef Małachowski. Powstały wówczas m. in. potężne szkarpy w narożach budowli.

Jako budulca użyto m. in. kamienia pochodzącego z rozbiórki bliżej nieokreślonych starych murów w sąsiedztwie rezydencji, a także z rozbiórki średniowiecznej siedziby rycerskiej w Bąkowej Górze, który to obiekt również należał wówczas do Małachowskich. Z tych czasów pochodzą tkwiące w murach, wtórnie użyte elementy rzeźbionej kamieniarki.

Ustalony w 1694 r. plan robót nie został, jak się wydaje w pełni zrealizowany. Być może przeszkodziły w tym działania wojenne w okresie wielkiej wojny północnej (1700-21). Wiadomo, że latem 1702 r. przeprawiały się przez Pilicę pod Majkowicami wojska szwedzkie Karola XII (w archiwum wojennym w Sztokholmie zachowała się z tego czasu mapa przeprawy). Wiadomo też, że Adam Małachowski, będący właścicielem Majkowic od roku 1733, zamieszkiwał już w Bąkowej Górze.

Pozostałości "zameczku" w Majkowicach mają obecnie postać malowniczej ruiny z fragmentami murów, sięgającymi na wysokość trzech kondygnacji, i sklepionymi piwnicami. Nadal widoczny jest ogólny zarys budowli, wzniesionej na planie trzech zestawionych ze sobą czworoboków z narożną basztą.

W najlepszym stanie zachowała się trzykondygnacyjna baszta w narożniku północno - wschodnim. Ma ona w przyziemiu przekrój koła, następna kondygnacja jest w przekroju ośmioboczna, a kondygnacja najwyższa - czworoboczna.

W dwóch najniższych kondygnacjach znajdują się strzelnice typu kluczowego w kamiennych obramieniach. Kondygnacja najwyższa miała charakter mieszkalny, o czym świadczy fakt, iż była ona wyposażona w kominek; znajdują się tu otwory okienne o profilowanych obramieniach kamiennych w stylu renesansowym. W znacznym stopniu zachował się również ryzalit bramny po wschodniej stronie budowli.

W ocalałym fragmencie zewnętrznej ściany korpusu głównego po stronie północnej zachowały się otwory okienne w kamiennych obramieniach renesansowych, a także fragmenty otworu i obramienia wykusza latrynowego, wspartego na dwóch kamiennych konsolach. Nie zachowały się natomiast żadne ślady zewnętrznych umocnień, jakie być może niegdyś otaczały budowlę.
INFORMACJA TURYSTYCZNA
Informacja turystyczna
Centrum Informacji Turystycznej w Piotrkowie Trybunalskim
wejście od ul. Starowarszawskiej

ul. Zamurowa 11
97-300 Piotrków Trybunalski
tel. 44 732 60 50
tel. 44 732 60 49
cit@piotrkow.pl
http://www.cit.piotrkow.pl
Informacja turystyczna
Punkt Informacji Turystycznej w Ręcznie
Gminna Biblioteka Publiczna w Ręcznie

ul. Piotrkowska 7
97-510 Ręczno
tel. 44 781 32 14
fax. 44 781 32 14
biblreczno@gmail.com
ROTWLAutor: Marek Lawin

Ostatnia aktualizacja: 2012-04-03 08:57:07
Zmodyfikowane przez: Marek Lawin

Znajdź hotel

 

Nasza fotogaleria

fot. Piotr Sölle -1252616667
Majkowice
Ruiny zamku
fot. Piotr Sölle

fot. Piotr Sölle -1252616908
Majkowice
Ruiny zamku
fot. Piotr Sölle

fot. Ryszard Bonisławski -1238919840
Łęczyca
Zamek Królewski
fot. Ryszard Bonisławski

fot. Ryszard Bonisławski -1248952432
Oporów
Zamek Oporowskich
fot. Ryszard Bonisławski

fot. Piotr Sölle -1251550189
Besiekiery
Ruiny zamku
fot. Piotr Sölle

fot. Tomasz Szwagrzak -1248867275
Wojsławice
Ruiny zamku na wyspie
fot. Tomasz Szwagrzak

fot. Tomasz Szwagrzak -1248932329
Wolbórz
Zachowany kartusz herbowy
z wolborskiego zamku
fot. Tomasz Szwagrzak

fot. Marek Śmigiel -1248949380
Drzewica
Ruiny zamku Drzewickich
fot. Marek Śmigiel

fot. Marek Śmigiel -1248949453
Drzewica
Ruiny zamku Drzewickich
fot. Marek Śmigiel

fot. Marek Śmigiel -1248949504
Drzewica
Ruiny zamku Drzewickich
fot. Marek Śmigiel